Erişilebilir Taksi Projesi

Ulaşım, hayatımızın vazgeçilmez bir parçası. Eğitimden sağlığa, iş hayatından sosyal hayata, yaşantımızın her alanında olmazsa olmazımızdır. Bu durum engelliler açısından ayrı bir önem taşımakta. Ulaşımın erişilebilir olması herkeste olduğu gibi engelliler için de bir haktır. Bu hak, anayasamızın ve yasalarımızın ilgili maddelerince ve uluslararası sözleşmelerce güvence altına alınmıştır.

  Maalesef uygulamada durum böyle değildir. Ankara örneği üzerinden ilerleyecek olursak, taksi sayısı 7700,  dolmuşların  sayısı 2150 civarındadır.  EGO’ya ait otobüslerin sayısı 1300 kadar olup, bu otobüslerin 350 kadarında engelli rampası, geri kalanında ise engelli asansörü vardır. Halk otobüslerinin sayısı 450 kadar olup bazılarında rampa bazılarında engelli asansörü vardır.

Belediyenin otobüslerinin asansörlü olanları bizler için ciddi sıkıntı teşkil etmektedir. Otobüslerdeki asansörler çok sık arızalandığından ve ciddi zaman kaybına neden olduğundan, otobüs şoförlerinin önemli bir kısmı engelli vatandaşlarımızı almak istememektedir.  

Halk otobüsleri açısından konuyu ele aldığımızda engelli asansörü olan otobüsler kesinlikle engelli yolcu almadığı gibi engelli rampası olan halk otobüsleri ise tamamen keyfi davranmaktadırlar.

Sonuç olarak engelliler;

Taksileri kullanamıyorlar. Dolmuşları kullanamıyorlar. Otobüslerin % 70’ini kullanamıyorlar. Ankaray’ı kullanamıyorlar. Metroyu sınırlı ölçüde kullanabiliyorlar.

Bunun yanında üstgeçitlerde bulunan engelli asansörlerinin sık sık arızalanması nedeniyle istenildiği anda otobüs duraklarına ulaşmak da her zaman için mümkün olmayabiliyor.

Bu toplaya bakıldığında akülü veya manuel tekerlekli sandalye kullanıcılarının, ulaşım olanaklarının sadece % 15 kadarından faydalanabildiklerini söyleyebiliriz.

Bu nedenledir ki;

Erişilebilir taksilerin faaliyete geçmesi, engelli vatandaşlarımız adına ulaşımda büyük bir eksikliğin giderilmesi anlamına gelecektir. Engelli bir birey olarak cebinizde paranız olsa dahi gece saat 10’dan sonra bir yerden bir yere gitmeniz mümkün değildir.  Mesela hastanede işiniz uzadı, gece misafirlikte geç kalktınız, toplantınız sarktı, artık eve dönmeniz mümkün değildir. Sabaha kadar, yani, metronun, otobüslerin yeniden çalışacağı saate kadar beklemek zorundasınız. Bu nedenledir ki erişilebilir taksi engelli vatandaşlarımız için son derece önemlidir.

Özellikle büyük şehirlerimizde taksi sayılarının artırılması belediye başkanlarının gündemindedir. Yeni ruhsat verilecek taksiler için taksilerin mutlaka erişilebilir olma şartı getirilmelidir. İlave taksi tahsisi yapılmayacak olan illerde ise taksilerin %10’nun erişilebilir taksiye dönüşü sağlanmalıdır.

Ulaştırma bakanlığı bu konuda çalışma yürütmektedir. Yakın bir zamanda taksilerin belli oranda erişilebilir taksi olması zorunlu hale gelecektir. O tarihten sonra tüm belediyeler, bu kararı uygulamak zorunda kalacaklardır.   

İngiltere’de taksilerin tamamı engellilerin kullanımına uygun olarak imal edilmektedir. İspanya örneğinde bu oran %10 olup, Hükümet, bu oranın 2025 yılına kadar  %20’ye çıkarmayı hedeflenmektedir.

Ulaşım bir yaşam hakkıdır.

Herkes gibi engelliler de ulaşım imkanlarından eşit, bağımsız ve güvenli bir şekilde yararlanabilmelidir.

Ekte örnek olması adına bazı ülkelerdeki erişilebilir taksi uygulamalarına ait fotoğraflar verilmiştir.